Alpkan Koç
Ermenistan, Ermeni Apostolik Kilisesi’nin başındaki Katolikos II. Karekin ile altı üst düzey din adamını bugün yargılayacak.
Hükümetin kilise liderini yabancı istihbarat servisleriyle bağlantılı olmakla suçladığı bir dönemde açılan dava, kilise ile Başbakan Nikol Paşinyan yönetimi arasındaki ihtilafın son safhasını oluşturuyor.
PAŞİNYAN İSTİFAYA ÇAĞIRDI
Batı yanlısı Başbakan Paşinyan, 1999’dan bu yana kilisenin başında bulunan ve kendisini ve politikalarını ağır biçimde eleştiren II. Karekin’i birçok kez istifaya çağırdı.
Haziran ayında yeniden seçilen Paşinyan, herhangi bir kanıt sunmadan Ermeni Apostolik Kilisesi’ni yabancı güçlerin, özellikle de Rusya’nın vekili gibi hareket etmekle suçladı. II. Karekin ile kilise bu suçlamaları reddediyor.
YARGILAMA BAŞLIYOR
Bugün başlayacak davada II. Karekin ile altı din adamı, kilisenin ruhbanlıktan çıkardığı bir piskoposu geçici olarak görevine iade eden hukuk mahkemesi kararına uymadıkları iddiasıyla yargılanacak.
Sanıklar suçlu bulunmaları halinde iki yıla kadar hapis cezası alabilir.
Dava, Ermenistan’da güçlü bir kurum olan Ermeni Apostolik Kilisesi’nin yönetimine karşı şimdiye kadarki en önemli hukuki girişim niteliğini taşıyor. Ermenistan, Hristiyanlığı kabulünü MS 301 yılına dayandırıyor.
Dava aynı zamanda Paşinyan’ın liderliği ve 1980’lere uzanan bir dizi savaşın ardından Azerbaycan’la yürüttüğü barış görüşmeleri nedeniyle kilise ile devlet arasında derinleşen ihtilaf devam ederken görülüyor.
Paşinyan, Ermenistan’ı Batı’ya yaklaştırıp Rusya’nın yörüngesinden uzaklaştırmaya çalışırken Avrupa Birliği’nden güçlü destek aldı.
PAŞİNYAN, ÜLKEYİ RUSYA’NIN YÖRÜNGESİNDEN ÇIKARMAYA ÇALIŞIYOR
Bu yönelim Moskova’dan tepki aldı ve Rusya çok sayıda Ermeni ürününün ithalatını yasakladı.
Rusya Dışişleri Bakanlığı dün, Ermenistan yönetiminin Moskova ile gerçek bir işbirliği istediğinden kuşku duyduğunu açıkladı. Rusya’nın Ermenistan’da büyük bir askeri üssü mevcut.
Muhalif siyasetçiler, kilise liderleri ve sivil toplum grupları, Katolikos hakkında yürütülen kovuşturmanın siyasi saik taşıdığını ve hükümeti eleştirenlere yönelik daha geniş kapsamlı bir baskının parçası olduğunu savunuyor.
Ermenistan’daki Sınır Tanımayan Hakların Korunması adlı kar amacı gütmeyen kuruluşta avukat olan Anna Melikyan, davanın Ermeni Apostolik Kilisesi’nin anayasal bağımsızlığını ihlal ettiğini söyledi.
Melikyan, “Bu, yürütme erkinin kilise işlerine açık bir müdahalesidir” dedi.
Melikyan sözlerini şöyle sürdürdü:
“Ermenistan’da yargının bağımsızlığı konusunda fazlaca kaygı var… Kiliseye ya da din adamlarına karşı açılan davalar dahil olmak üzere siyasi bakımdan hassas bazı davalarda bu kaygılar çok güçleniyor.”
ÜST DÜZEY DİN ADAMLARINDAN PAŞİNYAN İÇİN İSTİFA ÇAĞRISI
Ermenistan’da ve dünyanın farklı ülkelerinde milyonlarca mensubu bulunan Ermeni Apostolik Kilisesi, yaygın biçimde dünyanın ilk Hristiyan ülkesi olarak kabul edilen Ermenistan’da güçlü bir kurum.
Dava, kilisenin yetkisini kötüye kullanmakla suçlayarak ruhbanlıktan çıkardığı Piskopos Gevorg Saroyan’ın dosyasından kaynaklanıyor.
Saroyan, II. Karekin’i kamuoyu önünde istifaya çağırmış ve Paşinyan’ın yanında yer almıştı.
İki yıl önce önde gelen bir başka din adamı olan Bagrat Galstanyan, Azerbaycan’a verilen toprak tavizleri nedeniyle Paşinyan’a karşı sokak gösterilerine öncülük etti.
Şimdi ev hapsinde bulunan Galstanyan, yargılanmayı bekliyor. Katolikos II. Karekin de başbakanın istifa etmesi yönündeki çağrılara katıldı.
Erivan’daki Bölgesel Demokrasi ve Güvenlik Merkezi adlı düşünce kuruluşunun direktörü Tigran Grigoryan, “Paşinyan, kiliseyi siyasi bir tehdit, muhalefeti ve farklı siyasi partileri iktidara gelmeleri için destekleyebilecek bir kurum olarak görmeye başladı” dedi.
SEÇİCİ ADALET ÖRÜNTÜSÜNÜN PARÇASI
Grigoryan’a göre din adamlarına açılan dava, Paşinyan hükümetinin izlediği seçici adalet örüntüsünün parçası.
Bu dönemde önde gelen muhalif isimler gözaltına alındı ve bazılarının mal varlıklarına devlet tarafından el konuldu.
