Alpkan Koç
ABD ile İsrail ortaklığıyla İran’a yönelik saldırılarla başlayan savaş 15. gününde devam ediyor.
İran da İsrail ve bölge ülkelerdeki ABD unsurların misilleme saldırıları kapsamında hedef alırken, tarihi yapılar ve kültürel miraslar da zarar görüyor.
İran Kültürel Miras, Turizm ve El Sanatları Bakanlığı, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarında ülke genelinde en az 56 müze, tarihi yapı ve kültürel alanın hedef alındığını ve ciddi yapısal hasar meydana geldiğini açıkladı.
İRAN’A YAPILAN SALDIRI KÜLTÜREL MİRASI TEHDİT EDİYOR
Bakanlık tarafından yayımlanan bildiride, saldırıların yalnızca fiziksel yapılara değil, aynı zamanda bir milletin kimliğine, tarihsel hafızasına ve kültürel mirasına yönelik olduğu vurgulandı.
Açıklamada, yaşananların insanlığın ortak mirasına verilmiş telafisi zor bir zarar olduğu ifade edildi.
SESSİZLİK KORUNUYOR
Bildiride ayrıca uluslararası kurumların yaşananlar karşısındaki sessizliğinin İran halkı için büyük bir soru işareti oluşturduğu belirtildi.
Açıklamada, saldırıların gelecek nesiller için önemli bir ders niteliği taşıdığı ve bağımsızlığın bir millet için temel değerlerden biri olduğunun altı çizildi.
EN FAZLA HASAR TAHRAN’DA
Bakanlık açıklamasında saldırılardan en fazla etkilenen bölgenin başkent Tahran olduğu belirtildi.
İran’ın siyasi ve kültürel merkezi olarak kabul edilen Tahran eyaletinde 19 tarihi eser ve kültürel alanın zarar gördüğü bildirildi.
UNESCO LİSTESİNDE OLAN ESERLER TAHRİP OLDU
Kürdistan eyaletinde 12 önemli tarihi yapı hasar alırken, dünya mimarisinin önemli merkezlerinden biri olan İsfahan’da bulunan ve UNESCO Dünya Mirası listesinde yer alan Nakş-ı Cihan Meydanı kompleksi ile çevresindeki bazı tarihi eserlerin de saldırılardan etkilendiği kaydedildi.
İRAN ARKEOLOJİ MÜZESİ DE ETKİLENDİ
Loristan ve Kirmanşah eyaletlerinde çeşitli tarihi yapılar hedef alınırken, Buşehr eyaletinde özellikle Bender Siraf bölgesindeki bazı tarihi konak ve evlerin zarar gördüğü ifade edildi.
Ayrıca İlam eyaletinde bulunan Arkeoloji Müzesi’nin de saldırılardan etkilendiği bildirildi.
İRAN’DAN ULUSLARARASI GİRİŞİM
İran yönetimi saldırılarla ilgili olarak uluslararası kurumlara resmi başvuru yapıldığını duyurdu.
Açıklamada, İran’ın kültürel mirasının korunması amacıyla diplomatik ve hukuki girişimlerin başlatıldığı ifade edildi.
ULUSLARASI KURUMLARA RESMİ BAŞVURU
Bu kapsamda başvuruların başta UNESCO, ICOMOS ve Birleşmiş Milletler olmak üzere ilgili uluslararası kuruluşlara iletildiği belirtildi.
Ayrıca yurt içi ve yurt dışında yaşayan İranlılardan, konunun uluslararası hukuk ve yargı mercilerinde takip edilmesi için destek vermeleri istendi.
DÜNYA KAMUOYUNA ÇAĞRI
Bildiride dünya kamuoyuna da çağrıda bulunuldu.
Düşünürler, sanatçılar ve özgür halkların insanlık medeniyetinin köklerine yönelik bu saldırılar karşısında sessiz kalmaması gerektiği vurgulandı.
Açıklamada, kültürlerin ve kimliklerin yok edilmesine sessiz kalınmasının güç temelli bir düzenin ve insani değerlerin ortadan kalkmasına zemin hazırlayabileceği ifade edildi.
HASARLI ESERLERE RESTORASYON PLANI HAZIRLANACAK
İran Kültürel Miras Bakanlığı, saldırıların ardından hasar tespit çalışmalarının başlatıldığını duyurdu.
Açıklamada, çatışmaların sona ermesinin ardından zarar gören eserler için kapsamlı bir restorasyon ve yeniden inşa planının hayata geçirileceği belirtildi.
Yetkililer, tarihi yapıların onarılması ve kültürel mirasın korunması için ulusal ve uluslararası iş birliklerinin değerlendirileceğini ifade etti.
