Alpkan Koç
Günlük yaşamın koşuşturmacası içerisinde kullandığımız birçok kelime, taşıdığı derin ve tarifsiz manalar nedeniyle dikkat çekiyor.
Dil öğrenme platformu Babbel’in 75 dilden 223 kelimeyi değerlendirdiği bir araştırmada, taşıdıkları mana dolayısıyla güzel olan kelimeler sıralandı.
Babbel’in oluşturduğu uluslararası jüri, kelimeleri yalnızca kulağa hoş gelmeleriyle değil; anlamları, kültürel derinlikleri ve dilsel özgünlükleriyle değerlendirdi.
75’TEN FAZLA DİLDE 223’Ü AŞKIN KELİME
Babbel, ilk aşamada Reddit’teki uluslararası tartışmalar ile TikTok’taki dil topluluklarını inceleyerek insanların güzel, etkileyici veya benzersiz bulduğu kelimeleri derledi.
Listeye Babbel’in dil ve kültür uzmanlarının önerileri de eklendi.
Böylece 75’ten fazla dilden 223’ü aşkın kelimenin yer aldığı bir uzun liste hazırlandı. Dilbilimciler, yazarlar ve kültür alanında çalışan isimlerden oluşan uluslararası jüri, kelimeleri birbirinden bağımsız olarak değerlendirdi.
15 KELİME FİNALE KALDI
İlk turda her jüri üyesi, en beğendiği beş kelimeyi seçerek tercih sırasına göre puan verdi.
En yüksek puanı alan 15 kelime finale kaldı.
Son turda ise kelimelerin yalnızca kulağa nasıl geldiğine değil; anlamına, dilsel yapısına ve kültürel çağrışımlarına da bakıldı.
DÜNYANIN EN GÜZEL KELİMESİ
Araştırmada, Maori dilindeki “kaitiakitanga” dünyanın en güzel kelimesi seçildi.
Listenin zirvesine yerleşen Māori dilindeki “kaitiakitanga”; doğayı, toprağı, suyu ve tüm canlıları gelecek kuşaklar adına koruma ve gözetme sorumluluğunu ifade ediyor.
Jüri, kelimenin hem güçlü anlamı hem de birçok dilde tek sözcükle karşılığı bulunmayan bir düşünceyi yansıtması nedeniyle öne çıktığını belirtti.
TÜRKÇEDEN “YAKAMOZ” KELİMESİ YER ALDI
Araştırmada finale kalan ilk 15 kelimede, Türkçeden “Yakamoz” kelimesi de yer aldı.
Babbel, kelimeyi “ay ışığının su yüzeyinde oluşturduğu gümüşi parıltı” şeklinde tanımladı ve tek sözcükle etkileyici bir manzarayı anlatabilmesini öne çıkardı.
LİSTENİN İLK 15 SIRASINDA YER ALAN KELİMELER
Araştırma sonucunda finale kalan ilk 15 kelime ve taşıdıkları mana ise şöyle:
Mamihlapinatapai (Yaghan):
Hiraeth (Galce): Kaybedilmiş veya hiçbir zaman gerçekten tanınmamış bir yuvaya ya da zamana duyulan derin ve buruk özlem.
Zephyr (Yunanca): Hafif, yumuşak ve ferahlatıcı esinti.
Aura (Yunanca): Bir insanı çevreleyen kendine özgü etki, enerji veya atmosfer.
Ikigai (Japonca): İnsana her sabah yataktan kalkma motivasyonu veren yaşam amacı.
Kaitiakitanga (Māori): Doğayı gelecek kuşaklar için koruma ve gözetme yönündeki manevi sorumluluk.
Kintsugi (Japonca): Kırık seramikleri altınla onararak kırık izlerini saklamak yerine görünür kılma sanatı.
Luftmensch (Yidiş): Pratik meselelerden çok düşünceleri ve hayalleriyle yaşayan idealist kişi.
Naz (Urduca): Koşulsuz sevildiğini bilmekten doğan özgüven ve gurur duygusu.
Saudade (Portekizce): Yokluğu hissedilen bir kişiye, yere veya zamana duyulan; acı ile güzelliği bir arada taşıyan derin özlem.
Poronkusema (Fince): Bir ren geyiğinin idrarını yapması gerekmeden önce kat edebileceği mesafeyi anlatan geleneksel uzaklık ölçüsü.
Ojalá (İspanyolca): Bir şeyin gerçekleşmesine yönelik güçlü dilek veya umut ifadesi.
Ubuntu (Zulu): “Ben, biz olduğumuz için varım” düşüncesine dayanan ortak insanlık anlayışı.
Iriy (Ukraynaca): Efsaneye göre ruhların ve kuşların kışı geçirmek için göç ettiği sıcak ve mistik diyar.
Yakamoz (Türkçe): Gece denizde canlıların veya hareketin etkisiyle ortaya çıkan parıltı.
