Alpkan Koç
İran’ın yarı resmi haber ajansı Mehr’de yer alan haberde, ABD ile varılan anlaşmanın Washington’un İran çevresinden askeri güçlerini çekmesi, limanlarına uyguladığı deniz ablukasının kaldırılması, İran’ın nükleer programına yönelik müzakerelerin ilerleyen tarihlere erteleneceği ve balistik füze programının göz ardı edileceğine yönelik taahhütleri içerdiği belirtildi.
ABD’nin dondurulmuş İran varlıklarını serbest bırakacağı, İran’a yönelik petrol yaptırımlarını da kaldıracağı ve “İran’ın iç işlerine karışmama” taahhüdünde bulunacağı kaydedildi.
Haberde ayrıca nükleer ve ekonomik konulara ilişkin müzakerelerin ilerleyen tarihlerde yapılacağı, ancak İran’ın balistik füze programı ve bölgedeki silahlı gruplara verdiği desteğin gündemde olmayacağı vurgulandı.
TRUMP O MADDELERİ YALANLADI
ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya platformu Truth Social üzerinden yaptığı açıklamada, İran kaynaklı olduğu ileri sürülen ve anlaşma maddeleri olduğu iddia edilen maddelerinin gerçeği yansıtmadığını savundu.
Kamuoyuna yansıyan şartların müzakere edilen metinle ilgisinin bulunmadığını öne süren Trump, İranlı yetkilileri eleştirerek, “Sızdırılan maddeler üzerinde uzlaşılan hükümlerle hiçbir şekilde örtüşmüyor” ifadelerini kullandı.
Trump ayrıca, İran yönetiminin açıklamalarını “gerçek dışı” olarak nitelendirirken, taraflar arasındaki müzakerelerin zorlu geçtiğine dikkat çekti.
Trump’ın açıklamasının tam metni şu şekilde kayda geçti:
“İran’ın sahte haber kaynaklarına sızdırdığı şartların, yazılı olarak kararlaştırılan şartlarla HİÇBİR İLİŞKİSİ YOKTUR. Anlaşma sağlandığına dair zayıf ve acınası açıklamaları da dahil olmak üzere söyledikleri hiçbir şey gerçeklerle uyuşmamaktadır. İş yapmak için son derece onursuz insanlardır. Onlarla iyi niyetli bir şekilde iş yapmak diye bir şey yoktur. İNANILMAZ! Ayrıca, dün gece Hürmüz Boğazı’ndan ayrılan Hint gemilerine yönelik tamamen geri püskürtülen drone saldırısı TAMAMEN KABUL EDİLEMEZ. Kendilerini toparlasalar iyi olur, hem de ÇABUK!”
ANLAŞMA SAĞLANDIĞINI DUYURMUŞTU
ABD Başkanı Donald Trump, İran ile yürütülen müzakerelerde kritik aşamaya gelindiğini belirterek, taraflar arasında hazırlanmakta olan anlaşma metninin birkaç gün içinde tamamlanabileceğini açıkladı. Trump, anlaşmanın imzalanması halinde İran’ın nükleer silah geliştirmeyeceği konusunda uzlaşı sağlandığını ifade etti.
Oval Ofis’te düzenlenen imza töreninin ardından gazetecilerin sorularını yanıtlayan Trump, ABD ile İran arasında yürütülen görüşmelerde önemli ilerleme kaydedildiğini söyledi. Nihai metin üzerindeki çalışmaların sürdüğünü aktaran Trump, anlaşmanın kısa süre içinde imzalanabileceğini dile getirdi.
“Belgelerin son hali üzerinde çalışıyoruz. Sürecin birkaç gün içinde tamamlanmasını ve ardından bir imza töreni düzenlenmesini bekliyoruz” diyen Trump, törenin Avrupa’da yapılabileceğini kaydetti.
“CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN ÖNEMLİ ROL OYNADI”
Trump, anlaşmanın en önemli maddelerinden birinin İran’ın nükleer faaliyetleri olduğunu belirterek, Tahran yönetiminin nükleer silah edinmeyeceği ve geliştirmeyeceği konusunda mutabakata varıldığını söyledi.
Bölgedeki birçok liderle temas halinde olduklarını da ifade eden Trump, Türkiye’nin süreçte önemli rol oynadığını vurguladı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile görüşmeler gerçekleştirdiklerini belirten ABD Başkanı, “Erdoğan bu süreçte son derece yapıcı bir tutum sergiledi” değerlendirmesinde bulundu.
HÜRMÜZ BOĞAZI HER AN AÇILABİLİR
Trump, anlaşmanın yürürlüğe girmesiyle birlikte Hürmüz Boğazı’nın yeniden uluslararası deniz trafiğine açılacağını ve İran’a yönelik deniz ablukasının kaldırılacağını söyledi.
İran lideri Mücteba Hamaney’in anlaşmaya onay verip vermediği yönündeki soruya ise Trump, “Anladığım kadarıyla evet” yanıtını verdi.
ABD Başkanı, anlaşmanın hafta sonuna kadar imzalanabileceğini belirterek, Washington’daki ABD’nin 250. kuruluş yıl dönümü etkinlikleri nedeniyle olası törene katılamayabileceğini, bu durumda Başkan Yardımcısı JD Vance’in ABD’yi temsil edebileceğini ifade etti.
İMZA İÇİN ADRES CENEVRE
Bloomberg’in üst düzey kaynaklara dayandırdığı haberine göre, ABD ve İran arasında Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasını da kapsayan bir mutabakat zaptı üzerinde son aşamaya gelindi. Haberde, söz konusu metnin nihai anlaşma niteliğinde olmayacağı ancak taraflar arasındaki uzlaşıyı kayıt altına alacağı belirtildi.
Kaynaklar, mutabakat zaptının 14 Haziran Pazar günü İsviçre’nin Cenevre kentinde imzalanabileceğini öne sürerken, İran tarafının henüz törene katılım konusunda kesin onay vermediğini aktardı.
Kaynak: Ensonhaber Haber Merkezi
