Alpkan Koç
‘Avrupa’nın Yeni Güvenlik Mimarisi’ başlıklı etkinlikte konuşan Avrupa Birliği Komisyonu’nun savunma ve uzaydan sorumlu üyesi Andrius Kubilius, Avrupa’nın birkaç yıl öncesine kıyasla çok farklı zamanlardan geçtiğini ifade etti.
Kubilius, kıtanın Rusya’nın Ukrayna’da sürdürdüğü savaş, istihbarat servislerinin öngördüğü üzere NATO üyesi ülkelere yönelik muhtemel Rus saldırısı ve İran’daki savaşın Avrupa ve Ukrayna’ya silah tedariki üzerindeki etkileri nedeniyle ciddi tehditlerle karşı karşıya olduğunu söyledi.
ABD’nin Avrupa’dan askeri varlıklarını çekmeye ve bunları başka bölgelere kaydırma planlarını açık şekilde ilan etmiş olmasını kıtanın karşı karşıya olduğu zorluklar arasında gösteren Kubilius, Avrupa’nın savunma politikaları ve savunma sanayisinin parçalanmış durumda olduğunu vurgulayarak, “Bugün Avrupa’da 27 ayrı savunma politikası, 27 ayrı savunma bütçesi, 27 ayrı ulusal ordu ve 27 ayrı ulusal veto mekanizması bulunuyor. Kendimize şu soruyu sormalıyız; Amerikalılar da tek bir federal ordu yerine 50 eyalet ordusuna sahip olsalardı ne olurdu?” dedi.
“RUSYA HER ALANDA AB’DEN FAZLA SAVUNMA ÜRETİMİ YAPIYOR”
Avrupa’nın karşı karşıya olduğu zorluklar karşısında daha güçlü olmak için birleşmesi gerektiğini söyleyen Kubilius, “Avrupa savunma sanayisine aktardığımız tüm kaynaklara rağmen Rusya hala her alanda AB’den fazla savunma üretimi yapıyor. ABD’nin çekilmesi, stratejik imkan ve kabiliyetlerin, yani büyük sistemlerin etkili bir şekilde yerlerinin doldurulmasını gerektiriyor. Alman uzmanlar kısa süre önce Avrupa kıtasında halen konuşlu olan Amerikan stratejik imkan ve kabiliyetlerinin yerini Avrupalıların doldurmasının yaklaşık 500 milyar euroya mal olacağını hesapladı” ifadelerini kullandı.
Avrupa’nın güvenlik mimarisine Ukrayna’yı entegre etmesinin güvenlik açısından hayati olduğunu vurgulayan Kubilius, “Ukrayna’nın NATO üyeliği konusunda uzlaşı yok. Bunun ne zaman mümkün olacağını da görmüyoruz. AB üyeliği ise daha uzun zaman alabilir. Ben, Ukrayna’yı AB üyesi olarak görmekten büyük mutluluk duyardım ama gerçekleri görmek zorundayız. Avrupa’nın gelecekte bir gün değil hemen daha güçlü hale gelmesi gerekiyor. (Rusya Devlet Başkanı Vladimir) Putin, bir AB ya da NATO ülkesine saldırırsa savaş tecrübesine sahip bir Rus ordusu ile karşı karşıya kalacağız” şeklinde konuştu.
“TÜRKİYE, AVRUPA SAVUNMA BİRLİĞİ’NE KATILABİLMELİ”
Ukrayna’yı AB’nin savunma mimarisine entegre edebilmek için ‘Avrupa Savunma Birliği’ adlı bir yapıya ihtiyaç duyduklarını söyleyen Kubilius, “Benim görüşüme göre Ukrayna’nın yanı sıra İngiltere, Norveç, belki Türkiye, hatta Kanada da AB üyesi devletlerle birlikte bu Avrupa Savunma Birliği’ne katılabilmeli. Avrupa Savunma Birliği, savunma alanında daha güçlü iş birliği isteyen ülkeler arasında gönüllülük esasına göre kurulmalı” dedi.
ABD’nin çekilmesiyle yerinin doldurulması gereken stratejik kabiliyetlerin maliyetinin gerçekten çok büyük miktar olduğunu yineleyen Kubilius, bunun finanse edilmesi için ulusal savunma harcamalarının bir kısmının ortak kullanımına yönelik bir yol bulunabileceğini söyledi.
Kubilius, “Savunma harcamaları 2035 yılına kadar gayri safi yurt içi hasılanın yüzde 3,5’ine çıkarılırsa üye devletler yaklaşık 7 trilyon euro harcamış olacak. Bu da söz konusu 500 milyar euroluk ihtiyacı karşılamaya yeter” ifadesini kullandı.
“AVRUPA GÜVENLİK KONSEYİ TARZI LİDERLİĞE İHTİYACIMIZ VAR”
ABD’nin Avrupa’da yaklaşık 100 bin Amerikan askeri ile yerine getirdiği hızlı tepki gücünün yerini nasıl dolduracaklarını da tartışmaları gerektiğini belirten Kubilius, “Avrupa Güvenlik Konseyi tarzı liderliğe ihtiyacımız var” şeklinde konuştu.
Kubilius, “Avrupa Savunma Birliği, AB anlaşmasının karşılıklı yardım ilkesini düzenleyen 42.7 numaralı maddesi temelinde inşa edilmeli” dedi.
Avrupa Savunma Birliği’nin AB’nin NATO içinde bulunduğu şekilde ittifakın içinde yer alabileceğini ve bazı üyelerinin NATO üyesi olmayabileceğini kaydeden Kubilius, “Ancak örgüt, NATO ile çok güçlü iş birliği içinde olmalı. Aynı şekilde AB kurumlarıyla da. Bana göre Ukrayna’nın Avrupa Savunma Birliği üyeliği de AB’ye tam üyeliği yolunda önemli basamak olacaktır” ifadelerini kullandı.
Bu çerçevede sürecin önce gayriresmi Avrupa Güvenlik Konseyi kurulması, ardından hükümetler arası anlaşmayla Avrupa Savunma Birliği kurulması, ardından Ukrayna’nın bu birliğe katılması ve sonrasında resmi olarak Avrupa Güvenlik Konseyi’nin oluşturulması şeklinde işleyebileceğini söyleyen Kubilius, “Daha sonra 500 milyar euroluk stratejik kabiliyetler, hızlı tepki gücü ve diğer projeler gerçekleştirilebilir” şeklinde konuştu.
Kaynak: İhlas Haber Ajansı (İHA)
