Alpkan Koç
New York üzerinde ses duvarını aşan ve sonik patlamaya neden olan bir meteor, kısa süre sonra New Jersey’nin Hillsborough kasabasındaki bir evin çatısını delerek yaklaşık 1 kg’lık bir parça halinde yatak odasına düştü.
Bu olay, bilim insanları için büyük bir fırsat yarattı.
“KÜKÜRT BENZERİ BİR KOKU ALDIM”
Ev sahibi olayı şöyle anlattı:
“O sırada evdeydim, yüksek sesli bir çarpma duydum ve ebeveyn yatak odasının tavanında bir delik buldum. Kükürt benzeri güçlü bir koku aldım; yatak, halı ve çevreye siyah parçalar, enkaz ve siyah toz yayılmıştı.”
Ev sahibi hemen tek kullanımlık eldivenler ve alüminyum folyo kullanarak parçaları cam kavanozlara koydu ve alanı korudu.
Bu hızlı müdahale sayesinde meteorit, bugüne kadar bilinen en korunaklı örneklerden biri haline geldi.
BİLİMSEL BULGULAR
SETI Enstitüsü ve NASA Ames Araştırma Merkezi’nden meteor bilimci Peter Jenniskens liderliğindeki uluslararası ekip, parçaları inceledi.
Meteorit, nadir görülen CM1/2 tipi karbonlu kondrit sınıfına ait.
Bu, ilkel bir asteroidin yüzeyine yakın bölgelerinden gelen, yoğun tuzlu sıvılara maruz kalmış parçalar içeriyor.
Bu tür bir süreç, bu asteroid tipi için daha önce bilinmiyordu.
METEORİTTE TESPİT EDİLENLER
Araştırmacılar, meteoritte şu unsurları tespit etti:
– Çeşitli çözünür organik bileşikler,
– Amino asitler (Dünya’daki yaşamda nadir veya hiç bulunmayan, gerçekten uzay kökenli olanlar),
– Karbon ve nitrojen bileşikleri (yaklaşık yüzde 1.8 karbon ve yüzde 0.07 nitrojen),
– Magnezyum-organik bileşikler ve prebiyotik moleküller (yaşamın yapı taşları),
Bu bulgular, erken Güneş Sistemi’nde su, tuzlu sıvılar ve asteroit kimyasının organik maddelerin oluşumundaki rolünü aydınlatıyor.
CM tipi asteroitlerin erken Dünya’ya amino asitler, karboksilik asitler ve diğer prebiyotik moleküller taşıyarak yaşamın ortaya çıkmasına katkı sağlamış olabileceği düşünülüyor.
Meteor, Asteroid Kuşağı’nın alt kısımlarından geliyor.
35 KİLOMETRE YÜKSEKLİKTE PARÇALANDI
Amerikan Meteor Derneği ve çeşitli kameralar (kapı zili kamerası dahil) sayesinde yörüngesi izlendi.
Atmosfere saatte yaklaşık 51.500 km (32.000 mph / 14.4 km/s) hızla girdi ve 35 km yükseklikte parçalandı.
BU TÜRDE DÜŞEN İKİNCİ METEORİT
Bu meteorit, 2020’deki Kolang meteoritinden sonra gözlemlenen ikinci CM1/2 düşüşü.
Ev sahibinin çabaları sayesinde en saf örneklerden biri olarak korundu.
Bazı parçalar New York’taki American Museum of Natural History’de saklanacak.
