Alpkan Koç
Sıfır Atık Vakfı desteğiyle; Rize Valiliği, Rize Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü ve Rize İl Tarım ve Orman Müdürlüğü iş birliğinde ‘Atıksız Yaylalar’ projesi başlatıldı.
Çevresel sürdürülebilirliği çok paydaşlı bir dönüşüm alanı olarak ele alan proje, doğal alanların korunmasını stratejik öncelik haline getirirken yerel idarelerin kurumsal kapasitesini güçlendirmeyi hedefliyor.
Karadeniz’in önemli turizm destinasyonları arasında yer alan Huser Yaylası, Elevit Yaylası ve Handüzü Yaylası pilot alan olarak belirlendi.
Bu yaylalarda atık yönetim süreçleri yeniden yapılandırılacak, mevcut altyapı güçlendirilecek ve çevresel riskleri azaltmaya yönelik ilave tedbirler devreye alınacak.
Tur operatörleri, konaklama işletmeleri, yayla esnafı ve ziyaretçilere yönelik kapsamlı bilgilendirme süreci yürütülecek.
“RİZE’Yİ ATIKSIZ BİR DÜNYA MARKASI HALİNE GETİRMEK İSTİYORUZ”
Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş, projeye ilişkin değerlendirmesinde, Türkiye’nin çevre ve iklim alanındaki dönüşüm iradesine dikkat çekti.
Ağırbaş, “Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan’ın çevre ve iklim politikalarına verdiği stratejik önem, ülkemizin sürdürülebilir kalkınma hedefleri doğrultusunda attığı adımların en temel motivasyon kaynağıdır. Türkiye’nin küresel iklim diplomasisinde üstlendiği etkin rol, yerelde hayata geçirilen güçlü ve somut projelerle tahkim edilmektedir.” ifadelerini kullandı.
“YERELDE SOMUTLAŞMIŞ EN GÜÇLÜ ÖRNEKLERDEN BİRİ OLACAK”
Ağırbaş, sözlerini şöyle sürdürdü:
Bu vizyon, Saygıdeğer Hanımefendi Emine Erdoğan’ın himayelerinde başlatılan ve küresel bir çevre hareketine dönüşen Sıfır Atık yaklaşımıyla kurumsal bir çerçeveye kavuşmuştur. Kendilerinin ortaya koyduğu çevre hassasiyeti ve sürdürülebilirlik perspektifi, sahadaki uygulamalara yön vermektedir.Bu kapsamda Rize’de atıksız yaylaları hedefliyoruz.
Yeşil ile mavinin buluştuğu bu eşsiz coğrafyada, çevresel sorumluluğu merkeze alan güçlü bir dönüşümü hemşehrilerimizle birlikte hayata geçireceğiz. Amacımız, Rize’yi uluslararası ölçekte atıksız bir dünya markası haline getirmektir. Rize’de hayata geçirilecek ‘Atıksız Yaylalar’ modeli, bu küresel vizyonun yerelde somutlaşmış en güçlü örneklerinden biri olacaktır.
Ağırbaş ayrıca, yerel sahiplenmenin ve kurumsal iş birliğinin projeyi kalıcı kılacağını belirterek, “Atıksız Yaylalar modelinin, Rize’den başlayarak ülkemizin tüm doğal turizm alanlarına örnek teşkil edeceğine inanıyoruz.” dedi.
YAYLA MERKEZİNDE ATIK BIRAKMAK YASAKLANACAK
Proje, yalnızca temizlik faaliyetleriyle sınırlı kalmayacak; merkezi ve yerel idarelerin koordinasyonuyla tasarlanan bütüncül bir çevre yönetim modeli uygulanacak.
Bu kapsamda en dikkat çekici uygulamalardan biri, atık bırakımının yayla merkezinden belirli bir mesafe gerisine alınması olacak.
Belirlenen noktaya ikili atık toplama kafesleri yerleştirilecek ve bu alandan sonra yayla merkezine atık bırakılması yasaklanacak.
Yayla içinde çöp konteyneri bulundurulmayacak, uygulama yönlendirme tabelaları ve saha görevlileriyle desteklenecek.
DÜZENLİ DENETİM VE DİJİTAL RAPORLAMA
Dijital izleme ve raporlama mekanizmaları kurulacak, düzenli denetim ve performans değerlendirmeleri yapılacak.
Özellikle yaz sezonunda artan ziyaretçi yoğunluğu dikkate alınarak turizm faaliyetlerinin çevresel sürdürülebilirlik ilkeleriyle uyumlu yürütülmesi sağlanacak.
SÜRDÜRÜLEBİLİR TURİZM VE DAVRANIŞ DEĞİŞİKLİĞİ HEDEFİ
Rize yaylalarının zengin biyolojik çeşitliliğine dikkat çekilen projede, artan ziyaretçi sayısının atık oluşumunu ciddi ölçüde artırdığı vurgulanıyor. “Atıksız Yaylalar” projesi, reaktif temizlik anlayışı yerine çevresel farkındalık ve kalıcı davranış değişikliği oluşturmayı amaçlıyor.
Proje ile doğal ekosistemlerin ve su kaynaklarının korunması, biyolojik çeşitliliğin sürdürülebilirliğinin sağlanması, yaban hayatı üzerindeki olumsuz etkilerin azaltılması ve karbon ayak izinin düşürülmesi hedefleniyor.
ÖLÇÜLEBİLİR HEDEFLER VE TÜRKİYE GENELİNE YAYILMA PLANI
Pilot alanlarda performans göstergeleri oluşturulacak; atık miktarındaki azalma ve geri kazanım oranları düzenli olarak ölçülecek.
Elde edilen veriler doğrultusunda model geliştirilecek ve Türkiye genelindeki diğer yayla ve doğal turizm alanlarına yaygınlaştırılması hedeflenecek.
“Atıksız Yaylalar” projesi, doğanın korunması ile turizm ve ekonomik hareketliliğin birbirini tamamlayan unsurlar olduğu anlayışıyla, yerelden ulusala uzanan stratejik bir çevre yönetimi modeli olarak uygulanacak.
