Alpkan Koç
Türkiye’yi 40 yıllık terör belasından kurtaran Terörsüz Türkiye sürecinde yasal düzenleme adımı atıldı.
AK Parti tarafından milletvekillerinin imzasına açılan çerçeve yasa, bugün TBMM Başkanlığı’na sunulacak. Merakla beklenen teklifin 12 maddeden oluşan detaylarına da ulaşıldı.
HUKUKİ DÜZENLEME ADIMIYLA SÜREÇ YASAL ZEMİNE KAVUŞACAK
“Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi” adını taşıyan düzenleme, örgütün fiili varlığını sona erdirmesi ve tüm silah ile mühimmatını teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi, bu tespitin ise Milli Güvenlik Kurulu (MGK) kararıyla Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından devreye girecek kapsamlı hukuki süreci düzenliyor.
HAZİRAN 2005 ÖNCESİ İŞLENEN MÜEBBET SUÇLAR KAPSAM DIŞI
Teklife göre, belirtilen şartların gerçekleşmesi halinde PKK/KCK’nin faaliyetleri kapsamında işlenen bazı suçlara ilişkin soruşturma ve kovuşturmalar belirli sürelerle ertelenecek.
Kasten öldürme suçu ile 1 Haziran 2005’ten önce işlenen ve müebbet ya da ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlar ise bu kapsamın dışında tutulacak.
ERTELENECEK CEZALAR DA BELLİ OLDU
Üst sınırı 15 yıl veya daha az hapis cezası gerektiren suçlarda soruşturma ve kovuşturmalar 5 yıl, daha ağır cezaları gerektiren suçlarda ise 10 yıl süreyle ertelenecek.
Erteleme süresi boyunca dava zamanaşımı işlemeyecek, dosyalar ve deliller muhafaza edilecek. Müsadereye konu mal varlıkları ile eşyalar hakkında ise tasfiye kararı verilerek Hazine’ye gelir kaydedilecek. Savcılık ve mahkemelerin vereceği erteleme kararlarına karşı iki hafta içinde itiraz yoluna gidilebilecek.
Teklifte, erteleme kapsamına giren dosyalardaki tutuklama ve adli kontrol tedbirlerinin yeniden değerlendirilmesi, gerekli görülmesi halinde kaldırılması öngörülüyor. İstinaf veya temyiz aşamasındaki dosyalar hakkında ise bozma kararı verilmesi düzenleniyor.
İDDİA EDİLDİĞİ GİBİ TÜM ÖRGÜT MENSUPLARINI KAPSAYAN BİR DURUM YOK
Mahkumiyet hükümlerinin infazına ilişkin de yeni bir mekanizma oluşturuluyor. Buna göre, kapsam dahilindeki suçlardan toplam 15 yıl veya daha az hapis cezası alanların cezalarının infazı 5 yıl, 15 yıldan fazla hapis ya da müebbet ve ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası alanların infazı ise 10 yıl süreyle ertelenecek.
Ancak örgüt faaliyeti kapsamında işlenen kasten öldürme suçundan hüküm giyenler ile 1 Haziran 2005’ten önce işlenen ve müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren suçlardan mahkûm olanlar bu uygulamadan yararlanamayacak.
ERTELEME SÜRECİNDE TERÖR SUÇUNA KARIŞAN YANACAK
Teklif, erteleme kararlarının özel bir kayıt sisteminde tutulmasını da öngörüyor. Erteleme süresi içerisinde yeniden terör suçu işlenmesi halinde hem soruşturma ve kovuşturmaların hem de infaz ertelemesinin kaldırılması, yargı sürecinin ve ceza infazının kaldığı yerden devam etmesi düzenleniyor.
Sürenin yeni bir terör suçu işlenmeden tamamlanması halinde ise ilgili dosyalarda düşme veya kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilecek, infazı ertelenen cezalar ise infaz edilmiş sayılacak.
KOORDİNASYON İÇİN YENİ BİR KURUL GELİYOR
Kanun teklifiyle uygulamanın koordinasyonu için Cumhurbaşkanı Yardımcısının başkanlığında; Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Milli Savunma bakanları, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, MİT Başkanı ile MGK Genel Sekreterinden oluşacak bir kurul kurulacak.
Kurul, süreci takip edecek, alt komisyonlar oluşturabilecek ve gerekli görülmesi halinde yeni adli, idari ve yasal düzenlemeler önerebilecek. Ayrıca Türkiye Büyük Millet Meclisi bünyesinde kurulacak İzleme Komisyonu da süreci takip ederek tavsiye kararları alabilecek.
Teklifte, örgüt mensuplarınca teslim edilen silah, mühimmat, patlayıcılar ve diğer malzemelerin kayıt altına alınması, uygulamaya ilişkin usul ve esasların ise İçişleri ile Milli Savunma bakanlıklarınca belirlenmesi hükme bağlanıyor.
Düzenlemeden yararlanmak isteyenlerin, MGK kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından altı ay içinde Cumhuriyet başsavcılıklarına veya yetkilendirilecek kurumlara yazılı başvuruda bulunmaları gerekecek.
Kanun kapsamında verilen görevleri yerine getiren kamu görevlilerinin ise bu faaliyetleri nedeniyle hukuki, idari veya cezai sorumluluk taşımayacağı belirtiliyor.
12 MADDELİK ÇERÇEVE YASANIN TAM METNİ
1- Amaç ve kapsam: Kanunun amacı, PKK/KCK’nın fiilen sona erdiğinin ve silahlarını teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi ile MGK kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından uygulanacak hukuki süreci düzenlemek. Teklif; örgüt üyeliği, yöneticiliği, yardım, propaganda, örgüt faaliyetleri kapsamındaki suçlar ile terörizmin finansmanı suçlarını kapsıyor.
2- Tanımlar: Kanunda geçen “örgüt” ifadesinin PKK/KCK ve bağlı tüm oluşumları, “Kurul” ifadesinin ise kanun kapsamında oluşturulacak kurulu ifade ettiği belirtiliyor.
3- Soruşturma ve kovuşturmaların ertelenmesi: Belirlenen şartların gerçekleşmesi halinde, kapsam dahilindeki suçlara ilişkin soruşturma ve kovuşturmalar suçun niteliğine göre 5 veya 10 yıl süreyle erteleniyor. Kasten öldürme ve bazı ağır suçlar kapsam dışında bırakılıyor.
4- Koruma tedbirleri ve kanun yolu incelemeleri: Erteleme kapsamındaki dosyalarda tutuklama ve adli kontrol tedbirleri yeniden değerlendirilecek, gerekli görülmesi halinde kaldırılacak. İstinaf ve temyiz aşamasındaki dosyalar için bozma kararı verilebilecek.
5- Erteleme kararlarının kaydı ve yeniden suç işlenmesi: Erteleme kararları özel bir sisteme kaydedilecek. Erteleme süresi içinde yeniden terör suçu işlenmesi halinde erteleme kaldırılacak, suç işlenmemesi halinde dosyalar düşecek veya kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilecek.
6- Mahkûmiyet hükümlerinin infazının ertelenmesi: Kapsam dahilindeki hükümlüler için cezaların infazı 5 veya 10 yıl ertelenecek. Kasten öldürme suçundan hüküm giyenler ile bazı ağır suçlardan mahkûm olanlar bu düzenlemeden yararlanamayacak.
7- Takip, koordinasyon ve uygulama: Cumhurbaşkanı Yardımcısının başkanlığında oluşturulacak kurul süreci yönetecek, değerlendirecek, gerekli görülmesi halinde yeni düzenlemeler önerecek. TBMM’de ayrıca bir İzleme Komisyonu kurulacak.
8- Silah ve malzeme teslimi: Örgüt mensuplarınca teslim edilen silah, mühimmat, patlayıcı ve diğer malzemeler kayıt altına alınacak. Uygulama esasları İçişleri ve Milli Savunma bakanlıklarınca belirlenecek.
9- Süre: Kanundan yararlanmak isteyenlerin, MGK kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından 6 ay içinde Cumhuriyet başsavcılıklarına veya yetkilendirilecek kurumlara yazılı başvuruda bulunmaları gerekecek.
10- Görev ve sorumluluk: Kanun kapsamındaki görevler ilgili kamu kurumlarınca gecikmeksizin yerine getirilecek. Görevliler, bu kapsamda yürüttükleri faaliyetler nedeniyle hukuki, idari veya cezai sorumluluk taşımayacak.
11- Yürürlük: Kanun, Resmî Gazete’de yayımlandığı tarihte yürürlüğe girecek.
12- Yürütme: Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütecek.
