Alpkan Koç
Küresel güvenlik ortamındaki belirsizlikler ve artan jeopolitik gerilimler, Asya-Pasifik bölgesinde savunma harcamalarını rekor seviyelere taşıdı. SIPRI’nin yayımladığı son rapor, bölge ülkelerinin askeri kapasiteyi artırma yönündeki eğiliminin hız kesmeden sürdüğünü ortaya koydu.
BÖLGESEL ARTIŞ DİKKAT ÇEKİYOR
Orta Doğu’nun hariç tutulduğu Asya ve Okyanusya’yı kapsayan rapora göre, bölgenin toplam askeri harcaması 681 milyar dolara yükseldi. Bu rakam, küresel askeri harcamaların yaklaşık yüzde 24’üne denk geliyor.
Alt bölgelerin tamamında artış görülmesi, yalnızca bütçesel büyümeyi değil aynı zamanda askeri konuşlanma ve hazırlık düzeyindeki yükselişi de işaret ediyor.
ÇİN HARCAMALARINI ARTIRMAYI SÜRDÜRÜYOR
Dünyada ABD’nin ardından en fazla savunma bütçesine sahip ülke olan Çin, 2025’te askeri harcamalarını yüzde 7,4 artırarak 336 milyar dolara çıkardı.
Çin’in askeri harcamalarında 30 yılı aşkın süredir kesintisiz artış yaşanırken, bu durum küresel ölçekte en uzun süreli yükseliş trendlerinden biri olarak öne çıkıyor. Pekin yönetiminin, 2035’e kadar kapsamlı askeri modernizasyon hedefi doğrultusunda yatırımlarını sürdürdüğü belirtiliyor.
HİNDİSTAN-PAKİSTAN HATTINDA GERİLİM ETKİSİ
Bölgenin önemli güçlerinden Hindistan, savunma harcamalarını yüzde 8,9 artırarak 92,1 milyar dolara yükseltti. 2025 yılında Pakistan ile yaşanan ve hava unsurlarının öne çıktığı çatışmanın, bu artışta belirleyici olduğu ifade ediliyor.
Aynı dönemde Pakistan’ın askeri harcamaları da yüzde 11 artarak 11,9 milyar dolara ulaştı.
DOĞU ASYA’DA TEHDİT ALGISI BÜYÜYOR
Japonya, savunma bütçesini yüzde 9,7 artırarak 62,2 milyar dolara çıkarırken, bu oran ülkenin milli gelirine oranla 1958’den bu yana en yüksek seviyeye ulaştı. Artışta Çin ve Kuzey Kore kaynaklı güvenlik endişelerinin etkili olduğu değerlendiriliyor.
Güney Kore ise 47,8 milyar dolarlık savunma harcamasıyla özellikle füze savunma ve karşı saldırı kapasitesine yatırım yapmayı sürdürdü.
Çin ile egemenlik ihtilafı yaşayan Tayvan da dikkat çeken ülkeler arasında yer aldı. Tayvan’ın askeri harcamaları yüzde 14 artarak 18,2 milyar dolara çıktı ve bu artış 1988’den bu yana en hızlı yükseliş olarak kaydedildi.
ABD FAKTÖRÜ VE MÜTTEFİKLERE BASKI
SIPRI Kıdemli Araştırmacısı Diego Lopes da Silva, bölgedeki artışın yalnızca yerel gerilimlerle açıklanamayacağını belirtti. Silva’ya göre, ABD’nin bölgedeki müttefiklerine verdiği desteğe ilişkin belirsizlikler, ülkeleri daha fazla savunma harcaması yapmaya yöneltiyor.
Silva, özellikle Avustralya, Japonya ve Filipinler gibi ülkelerin, Washington yönetiminin yönlendirmeleri doğrultusunda kendi askeri kapasitelerini artırma baskısı hissettiğini vurguladı.
Raporda ortaya konan veriler, Asya-Pasifik’in küresel güvenlik denklemindeki ağırlığının giderek arttığını gösteriyor. Uzmanlara göre, bölgedeki silahlanma yarışı yalnızca yerel değil, küresel güç dengeleri açısından da uzun vadeli sonuçlar doğurabilecek nitelik taşıyor.
