Alpkan Koç
ABD, 1940 yılında henüz İkinci Dünya Savaşı’na resmen girmemişti…
Ancak savaşın giderek büyüyen gölgesi, Amerikan Hava Kuvvetleri’ni ‘süper bir bombardıman uçağı’ arayışına itti.
HAVACILIK TARİHİNİN KADERİNİ DEĞİŞTİRDİ
İstenilen uçak, 3 bin 200 kilometre menzile sahip olacak, o güne dek erişilmemiş irtifalarda uçabilecekti.
Boeing’in tasarladığı XB-29, bu ihtiyaca yanıt verdi.
Dört yıl süren geliştirme sürecinin ardından ortaya çıkan B-29 Superfortress, yalnızca savaşın değil, havacılık tarihinin de kaderini değiştirdi.
DÖNEMİN EN MALİYETLİ PROJESİ
B-29, dönemin en maliyetli askeri girişimi oldu.
55,6 milyar dolarlık bugünkü karşılığıyla proje, atom bombası üreten Manhattan Projesi’nden bile yüzde 50 daha pahalıya mal edildi.
SERİ ÜRETİLEN İLK BASINÇLI UÇAK
30 bin feet yükseklikte uçabilmesi için kabin basınçlandırma sistemi geliştirildi.
Bu sayede mürettebat oksijen maskesi ya da hantal uçuş kıyafetleri olmadan görev yapabiliyordu. B-29, dünyada seri üretilen ilk basınçlı uçak oldu.
UZAKTAN KUMANDALI SİLAHLAR
Bir diğer devrim niteliğindeki yenilik ise uzaktan kumandalı makineli tüfek kuleleriydi.
Radar destekli nişangah sistemi, merminin sıcaklık ve düşüş hızını hesaplayarak atış yapıyor, gerektiğinde baş topçu tüm kulelerin kontrolünü devralabiliyordu.
TEHLİKELİ MOTORLAR
Uçağın kalbinde Wright R-3350 Duplex Cyclone motorları vardı. Ancak bu güçlü motorlar, aşırı ısınma nedeniyle sık sık alev alıyordu.
1943’te bir prototipin test uçuşunda çıkan yangın, uçağın Seattle yakınlarında düşmesine yol açtı; 11 mürettebat ve 20 fabrika işçisi hayatını kaybetti.
ÜLKENİN DÖRT BİR YANINDA FABRİKALAR KURULDU
B-29’un üretimi için ABD’nin dört bir yanında dev fabrikalar kuruldu. Yüz binlerce yeni işçi işe alındı, birçoğu hayatında ilk kez uçak montajına girdi.
1944’te General Hap Arnold, Wichita’daki fabrikayı ziyaret ederek iki ay içinde 175 uçak istedi.
Ancak fabrikadan tek bir B-29 dahi çıkmadı.
SAVAŞI BİTİREN UÇAK
Tüm zorluklara rağmen B-29, kısa sürede gökyüzüne hükmetti.
1945’te Hiroşima ve Nagasaki’ye atılan atom bombalarını taşıyan uçak olarak tarihe geçti.
Ardından geliştirdiği teknolojiler, savaş sonrası yolcu uçaklarının önünü açtı ve modern hava ulaşımının temelini attı.
